close
Tony Morris – tác giả của quyển The Filmmakers’ Legal Guide (Hướng dẫn pháp lý dành cho các nhà làm phim) – là người đã dành cả đời mình để làm việc với các nhà sản xuất phim từ già tới trẻ, trong các dự án phim từ nhỏ đến lớn. Ông biết vô sồ điều về ngành công nghiệp phim ảnh và với kiến thức của mình, ông đã chỉ ra 12 sai lầm ngớ ngẩn mà các nhà làm phim thường mắc phải trong các vấn đề liên quan đến pháp lý – bản quyền, được tóm tắt trong bài viết dưới đây. Những điều này chỉ có tính tham khảo do sự khác nhau giữa luật pháp của các quốc gia. Tuy nhiên, các nhà làm phim cũng nên tham khảo và tìm hiểu kỹ hơn về luật bản quyền ở Việt Nam để tránh những rắc rối không đáng có.
12 sai lầm ngớ ngẩn của các nhà làm phim

12 sai lầm ngớ ngẩn của các nhà làm phim

“Tôi mang một ý tưởng về một bộ phim đến bàn nhậu và thảo luận với một studio ở Cannes. Sau này, tôi phát hiện studio này đã làm một bộ phim dựa trên ý tưởng của tôi mà không thèm đếm xỉa gì đến tôi cả. Bây giờ tôi đang chuẩn bị để kiện studio này ra tòa.”
Tony Morris nói: “Không có bản quyền cho một ý tưởng, chỉ đơn thuần là sự mô tả về một ý tưởng cho một tác phẩm hoàn chỉnh như một kịch bản, một file kỹ thuật số, một định dạng sách…

1. Một ý tưởng hoặc một khái niệm chỉ có thể được bảo vệ khi được coi là một thông tin tuyệt mật.

Thông tin tuyệt mật có thể trở thành chủ thể trong một thỏa thuận chính thức về việc không tiết lộ thông tin, tức là các thông tin này sẽ được bảo vệ khi chia sẻ trong trường hợp đã có sự thỏa thuận trước rằng bất kỳ thông tin nào được chia sẻ trong cuộc gặp gỡ đó đều không được phép bị tiết lộ ra ngoài. Nếu trong trường hợp không có một thỏa thuận bằng văn bản, người tiết tộ những gì mà anh ta/cô ta tin là thông tin tuyệt mật sẽ phải gửi một văn bản xác nhận – ngay cả sau khi kết thúc cuộc gặp – có thể là bằng email. “Tôi trả tiền cho một người bạn để viết kịch bản cho bộ phim của tôi vì vậy, tất nhiên là tôi sở hữu bản quyền và quyền được chuyển thể kịch bản thành một series phim truyền hình.” Các tác giả của tác phẩm gốc sẽ là người đầu tiên sở hữu bản quyền. Nếu tác phẩm được một nhân viên làm việc cho người thuê anh ta/cô ta tạo ra theo hợp đồng lao động thì nhà tuyển dụng sẽ là người sở hữu bản quyền tác phẩm đó. Trong trường hợp không có văn bản phân công cụ thể (ví dụ như chuyển quyền sở hữu) thì bản quyền vẫn sẽ được giao cho tác giả, các bên vận hành sẽ được cung cấp giấy phép (quyền sử dụng tác phẩm). Các điều khoản của giấy phép như giai đoạn, phương tiện truyền thông, lĩnh vực… sẽ được giới hạn dựa trên các thỏa thuận của các bên. “Tôi viết và sản xuất ra một bộ phim, vì vậy tôi sở hữu toàn bộ quyền hạn đối với bộ phim đó.”

2. Người đầu tiên sở hữu bản quyền của một bộ phim là nhà sản xuất và đạo diễn chính của bộ phim đó

Một nhà sản xuất phim thường sẽ tìm cách để có được tất cả các quyền sở hữu bản quyền và các quyền đóng góp cơ bản cho bộ phim để có thể khai thác bộ phim một cách tối đa mà không gặp phải bất cứ vướng mắc nào từ những người cùng tham gia bộ phim đó. Các nhà sản xuất thường được khuyên nên tìm cách để có được toàn bộ quyền sở hữu kịch bản, bản quyền của đạo diễn và tất cả bản quyền về thiết kế, các tác phẩm nghệ thuật và ảnh tĩnh, tất cả các bản nhạc và bản thu âm dùng trong phim… nếu có thể. Các diễn viên cũng nên đồng ý cho phép nhà sản xuất sử dụng diễn xuất của họ để phục vụ cho bộ phim. “Tôi đã viết email xác nhận cho đạo diễn là ông ta có thể để tên của mình vào cảnh cuối. Nhưng sau đó tôi đã thực hiện một số thay đổi trong phần cuối. Tôi cho rằng ông ta sẽ không để ý đến điều này nếu tôi bỏ anh ta qua một bên khi mang bộ phim đến Berlin. Tôi còn bỏ tên anh ta ra khỏi phần credits của bộ phim phòng trường hợp anh ta phản đối sự thay đổi.” Với tư cách là một trong những tác giả được quyền sở hữu bản quyền của bộ phim, một người đạo diễn có đầy đủ quyền đối với tác phẩm của họ, đặc biệt là quyền được xác định là tác giả (quyền làm cha) đối với tác phẩm, được thể hiện trong credit của tác phẩm đó và quyền không được xúc phạm đến tác phẩm của anh ta/cô ta. Thay đổi credit của bộ phim mà không có sự đồng ý của đạo diễn có thể bị xem là hành vi vi phạm luật đạo đức về tính toàn vẹn. “Trong một cảnh có sự xuất hiện của nhà khảo cổ, chúng tôi sẽ bố trí quay tại khu vực sân trước của Bảo tàng Anh Quốc. Tôi chắc là họ sẽ không phản đối đâu.”

3. Bạn cần có được sự đồng ý khi quay tại bất kỳ đâu.

Bạn nên gửi yêu cầu đến các cơ quản quản lý không gian công cộng. Chính quyền địa phương có trách nhiệm cấp giấy phép quay phim trên đường phố của họ. “Tôi không cần phải có được sự đồng ý của diễn viên khi nhận được lời đề nghị phân phối tại châu Âu và Hoa Kỳ. Chúng tôi sẽ tiến hành ký hợp đồng vào tuần tới.” Người diễn viên có quyền cho phép hoặc không cho phép sử dụng diễn xuất của họ. Sự đồng ý có thể được thể hiện qua việc họ chấp nhận diễn xuất trước ống kính. Tuy nhiên, mức độ đồng ý có thể bị hạn chế trừ phi được quy định rõ ràng trong văn bản. Ví dụ như số tiền thanh toán cho diễn viên ở một mức độ nhất định chỉ cho phép bạn đưa các bộ phim tới các liên hoan phim chứ bạn không có quyền sử dụng phim vào mục đích thương mại nếu chưa có được thỏa thuận đồng ý với diễn viên. “Vai cô gái nhỏ do Shona, cháu gái 6 tuổi của một người bạn tôi là Delia đóng. Tôi nói với cô rằng đó là một bộ phim ngắn về việc kể chuyện trước khi đi ngủ nhưng kỳ thực đó là một series phim truyền hình về đề tài ấu âm.” Bạn phải có sự đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ hợp pháp đối với diễn viên chưa thành niên. Người diễn viên có quyền nhân thân (hay quyền tinh thần) đối với vai diễn của họ, điều này bao gồm quyền không bị xâm phạm đến quyền lợi trong quá trình diễn xuất. Nói không chính xác về bản chất của vai diễn cũng có thể bị quy là một hình thức xâm phạm quyền lợi của diễn viên và có thể bị khiếu nại. “Không cần phải bận tâm tới tác quyền của ca khúc Pearl Jam khi chúng tôi chỉ sử dụng 5 giây.”

4. Bất kỳ một đoạn nhạc dù ngắn tới đâu cũng cần phải làm rõ.

Hình ảnh hay âm thanh trong một clip ca nhạc bất kỳ không có bản quyền đều cần được rõ ràng. “Có một đoạn clip từ Star Wars: The Force Awakens xuất hiện trên TV trong một cảnh trong phim. Nhưng vì nó nằm trong background nên cũng không cần phải xóa bỏ làm gì.” Bất kỳ một clip của một bộ phim, một chương trình, clip âm nhạc, hình ảnh… có bản quyền đều cần được làm rõ. Việc xuất hiện của một sản phẩm có bản quyền trong phim chỉ được chấp nhận khi đó là một sự xuất hiện ngẫu nhiên không dàn dựng và không tác động đến được, ví dụ như khi bạn thực hiện một cuộc phỏng vấn trên đường phố và máy quay vô tình lia qua một màn hình điện tử đang phát một bài hát có bản quyền nào đó. “Phía trên TV có một poster của Star Wars trông rất đẹp mắt với các nhân vật chính ở trong đó, vì thế nên tôi sẽ giữ nó trong shot.” Poster là một sản phẩm có bản quyền. Vì vậy nếu bạn cố tình để nó vào khung hình thì cần phải làm rõ về việc sử dụng. “Tôi có một số footage rất thú vị cho bộ phim mà chồng cũ của tôi đã quay bằng iPhone và gửi cho tôi khi chúng tôi vẫn còn bên nhau. Anh ta quay những footage này tại Glastonbury, trong đó Adele đang nhảy với Robbie Williams và cùng hát live bài Mumford and Sons. Tôi sẽ đưa nó vào phần mở đầu.” Bạn cần kiểm tra với nhà chức trách tại Glastonbury để xác định liệu footage này được quay tại festival có được sử dụng với mục đích thương mại mà không cần xin phép hay không. Màn biểu diễn của Adele với Robbie, ngay cả với những người của công chúng khác, đều được coi là một màn trình diễn và vì vậy, để được sử dụng nó trong tác phẩm của mình, bạn phải có được sự đồng ý của họ.

5. Nếu đó là âm thanh thì cần phải được làm rõ vì nó là bản quyền của Mumford & Son.

Bản quyền trong một footage sẽ do nhà sản xuất của chồng cũ sở hữu, bạn cần có sự đồng ý của anh ấy để sử dụng. “Tôi không quá lo lắng về việc chi trả cho mọi người vì tôi đã có được thỏa thuận bằng miệng đối với người bán hàng rằng anh ta sẽ quản lý các khoản thu và trả cho tôi. Theo cách đó, khi tôi nhận tiền, tôi sẽ trả cho tất cả những người đã tham gia.” Tất cả những thỏa thuận với người bán hàng và đại lý phân phối phải được thể hiện bằng văn bản. Đại lý bán hàng không được quyền quản lý tất cả các khoản thu từ nhiều nguồn khác nhau và tính toán lợi nhuận cho nhiều người tham gia. Trong trường hợp có nhiều người tham gia chia lợi nhuận trong một bộ phim, một thỏa thuận quản lý các khoản thu Collection Account Management Agreement (CAMA) cần được ký kết và do một bên thứ ba đảm nhiệm việc quản lý tất cả các khoản thu nhập, tính toán và chia lợi nhuận cho đại lý bán hàng và các bên tham gia chia lợi nhuận theo như thỏa thuận đã đưa ra giữa các bên.
Go top
Free WordPress Themes, Free Android Games

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/tvc75ca4/public_html/wp-includes/functions.php on line 3720

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/tvc75ca4/public_html/wp-includes/functions.php on line 3720